Περι αποικιοκρατίας, ένα μάθημα ζωής

Αποικιοκρατία και αποικιακοί ανταγωνισμοί



Ιμπεριαλισμός και αποικιοκρατία Ορισμένα από τα ευρωπαϊκά κράτη που πέτυχαν

υψηλούς ρυθμούς καπιταλιστικής ανάπτυξης άρχισαν να αναζητούν, από ένα σημείο

κι έπειτα, περιοχές και εκτός Ευρώπης για να τις εκμεταλλευτούν. Το

φαινόμενο, σύμφυτο με την ανάπτυξη του καπιταλισμού στη συγκεκριμένη ιστορική

φάση, ονομάστηκε ιμπεριαλισμός (από τη λατινική λέξη imperium: ισχύς,

εξουσία), εκφράστηκε με την προσπάθεια απόκτησης αποικιών, την αποικιοκρατία,

και εκδηλώθηκε με ένταση την περίοδο 1870-1914.

1. Ορισμένα από τα αίτια της αποικιοκρατίας

Αναντίρρητα τα υλικά συμφέροντα έπαιξαν σπουδαίο ρόλο. Οι βιομηχανικές

επαναστάσεις του 19ου αι. ενέτειναν τις ανάγκες της Ευρώπης σε πολύτιμα

μέταλλα και σε πρώτες ύλες […]. Το ίδιο ισχύει για τα κεφάλαια των οποίων τα

έσοδα είναι υψηλότερα στα υπερπόντια εδάφη απ’ ό,τι στη γηραιά ήπειρο […]. Σε

μια εποχή που το εθνικό συμφέρον μετριέται με την ισχύ και το κύρος, η θέληση

των κυβερνήσεων να οικοδομήσουν απέραντες αποικιακές αυτοκρατορίες είναι ένας

τρόπος να αυξήσουν τις ζωτικές δυνάμεις του έθνους, παρέχοντάς του

στρατιώτες, βάσεις για το στόλο και πρώτες ύλες για τη βιομηχανία του.
S. Berstein & P. Milza, Ιστορία της Ευρώπης, μτφρ. Α.Κ. Δημητρακόπουλος,

Αλεξάνδρεια, Αθήνα 1997, τόμ. 2, σ. 175-176.



Τα κύρια αίτια του φαινομένου εντοπίζονται στην ανάγκη των εκβιομηχανισμένων

κρατών της Ευρώπης να βρουν νέες αγορές για τα βιομηχανικά προϊόντα τους,

νέες πηγές πρώτων υλών (μεταλλεύματα, μαλλί, βαμβάκι) και καυσίμων

(πετρέλαιο), νέες περιοχές επένδυσης των κεφαλαίων τους. Ακόμη, η απόκτηση

αποικιών, εμπορικών σταθμών και βάσεων εξασφάλιζε στα ισχυρά ευρωπαϊκά κράτη

τον έλεγχο των θαλασσών και τον απρόσκοπτο εφοδιασμό των πολεμικών τους

πλοίων, ενώ, επιπλέον, αποτελούσε και παράγοντα ενίσχυσης του εθνικού

γοήτρου.

2. Η κοινωνική βάση της αποικιοκρατίας

Σε όλες τις αποικιοκρατικές χώρες, οι πολιτικοί άνδρες και οι ομάδες πίεσης

ιμπεριαλιστικού προσανατολισμού βρήκαν στήριξη σε ισχυρά ρεύματα της κοινής

γνώμης, που απέρρεαν από το μεγάλο εθνικιστικό κύμα του τέλους του 19ου

αιώνα. Πράγματι, για πολλούς Ευρωπαίους η αποικιοκρατία επιβεβαιώνει τη

δύναμη και το πνεύμα του λαού τους και δίνει διέξοδο στην επιθυμία τους για

ισχύ.
S. Berstein & P. Milza, Ιστορία της Ευρώπης, μτφρ. Α.Κ. Δημητρακόπουλος,

Αλεξάνδρεια, Αθήνα 1997, τόμ. 2, σ. 176.



Η κοινωνική βάση της αποικιοκρατίας περιλάμβανε τόσο την αστική τάξη όσο και

ευρύτερα κοινωνικά στρώματα. Η αποικιακή πολιτική υπαγορευόταν, σε μεγάλο

βαθμό, από τους αστούς, που ωφελούνταν περισσότερο από αυτήν. Yποστηριζόταν,

όμως, και από άλλες κοινωνικές ομάδες, καθώς πολλοί έβλεπαν την οικονομική

και κοινωνική τους θέση να ενισχύεται ως αποτέλεσμα της αποικιακής επέκτασης.

Παράλληλα, η κατάκτηση αποικιών επιβεβαίωνε την «ανωτερότητα» των κατακτητών

ενισχύοντας την εθνική τους αυταρέσκεια.

3. Οι ιεραπόστολοι προπομποί της αποικιοκρατίας

Οι χριστιανοί ιεραπόστολοι […] έπαιξαν [...] κεφαλαιώδη ρόλο. Yποστηριζόμενα

από ισχυρά ρεύματα της κοινής γνώμης, τα εγχειρήματά τους έχουν στην αρχή

καθαρά θρησκευτικό και ανθρωπιστικό χαρακτήρα. Ζητούν να κηρύξουν το

ευαγγέλιο στους ιθαγενείς πληθυσμούς καθώς και να τους προστατεύσουν από την

εκμετάλλευση [...]. Όμως, η εγκατάσταση των ιεραποστολών συνοδεύεται γρήγορα

από εκείνη του ευρωπαϊκού πολιτισμού και η ανάγκη προστασίας τους οδηγεί

συχνά τα αποικιακά κράτη να επέμβουν στρατιωτικά σε ορισμένες περιοχές και να

εγκαταστήσουν άμεσο ή έμμεσο έλεγχο από τη μητρόπολη.
S. Berstein & P. Milza, Ιστορία της Ευρώπης, μτφρ. Α.Κ. Δημητρακόπουλος,

Αλεξάνδρεια, Αθήνα 1997, τόμ. 2, σ. 177-178.



Πρωτοπόροι της αποικιοκρατίας υπήρξαν οι εξερευνητές, οι χριστιανοί

ιεραπόστολοι και οι έμποροι. Οι εξερευνητές, αναζητώντας νέες γνώσεις,

ανακάλυπταν, συχνά, νέες περιοχές τις οποίες καταλάμβαναν στο όνομα της χώρας

τους, επεκτείνοντας έτσι την κυριαρχία της. Οι ιεραπόστολοι, διαδίδοντας τον

χριστιανισμό, προετοίμαζαν το έδαφος για μια μονιμότερη ευρωπαϊκή παρουσία.

Επιπλέον, οι έμποροι, αναζητώντας νέες αγορές, λειτουργούσαν ως η

εμπροσθοφυλακή των αποικιοκρατών.


1. Οι αποικίες των ευρωπαϊκών κρατών στην Αφρική στις αρχές του 20ού αιώνα.
1. Οι αποικίες των ευρωπαϊκών κρατών στην Αφρική στις αρχές του 20ού αιώνα.

Οι μέθοδοι αποικιοκρατικής πολιτικής ήταν δύο: η κατάκτηση εδαφών και η

καθυπόταξη των κατοίκων τους, πρακτική που εφαρμόστηκε στις περισσότερες

περιπτώσεις, αλλά και η οικονομική διείσδυση σε ανεξάρτητα κράτη και η

μετατροπή τους σε ημιαποικίες, τακτική που εφαρμόστηκε όπου ήταν αδύνατη, για

λόγους διεθνών ισορροπιών, η κατάκτηση (π.χ. η γερμανική διείσδυση στην

Οθωμανική αυτοκρατορία, στα τέλη του 19ου αιώνα και στις αρχές του 20ού

αιώνα).

Η αποικιακή εξάπλωση Τα ευρωπαϊκά κράτη κατέλαβαν εδάφη στην Ασία και στην

Αφρική. Η τελευταία μετατράπηκε, μέσα σε λίγα χρόνια, σε μια μεγάλη αποικία.

Η Μ. Βρετανία ήταν, αναμφισβήτητα, η ισχυρότερη αποικιακή δύναμη, μια

τεράστια αποικιακή αυτοκρατορία. Κατείχε αποικίες με πληθυσμούς κυρίως λευκών

(Καναδάς, Αυστραλία, Νέα Ζηλανδία), αποικίες με πληθυσμούς κυρίως ντόπιων

(Ινδία, Πακιστάν, Αφγανιστάν, Νότια Αφρική κ.ά.), ενώ έλεγχε και διάφορα

στρατηγικά σημεία (Γιβραλτάρ, Μάλτα, Κύπρος κ.ά.).

Η Γαλλία διέθετε αποικίες στην Αφρική (Τυνησία, Αλγερία, Μαρόκο, Σενεγάλη,

Μαυριτανία κ.ά.) και στην Άπω Ανατολή (Ινδοκίνα: Βιετνάμ, Λάος, Καμπότζη).

Άλλα ευρωπαϊκά κράτη, όπως το Βέλγιο, η Πορτογαλία, η Ισπανία, η Ιταλία, η

Ολλανδία και η Γερμανία, διέθεταν μικρό αριθμό αποικιών.

Την ίδια εποχή, η Ρωσία, καταλαμβάνοντας και εποικίζοντας ολόκληρη τη βόρεια

Ασία, επέκτεινε την κυριαρχία της μέχρι τις ακτές του Ειρηνικού ωκεανού.

Επίσης, αυτή την περίοδο, η Αγγλία και η Γαλλία άρχισαν να διεισδύουν στην

Κίνα.

Έτσι, στα 1900, το 90% των εδαφών της Αφρικής και μεγάλο μέρος των εδαφών της

Ασίας βρίσκονταν υπό αποικιακό έλεγχο.

Τα αποτελέσματα της αποικιοκρατίας Η αποικιακή εξάπλωση επηρέασε καταλυτικά

τόσο τις περιοχές που εντάχθηκαν στο αποικιακό σύστημα όσο και την Ευρώπη.

Οι αποικίες σφραγίστηκαν από την αποικιοκρατία. Ο πλούτος τους λεηλατήθηκε.

Οι λαοί τους αντιμετωπίστηκαν σαν να ήταν κατώτεροι και μετατράπηκαν, σχεδόν,

σε δούλους. Οι πολιτισμοί τους υποτιμήθηκαν. Παράλληλα, οι αποικιοκράτες

έφεραν στις αποικίες όλα τα στοιχεία των πολιτισμών τους: γλώσσες,

τεχνολογικά επιτεύγματα (σιδηρόδρομος, ατμόπλοιο), θρησκείες, θεσμούς,

ιδεολογίες (φιλελευθερισμός, εθνικισμός, σοσιαλισμός), τρόπο ζωής. Απέναντι

σ’ αυτή την επέλαση, οι λαοί των αποικιών εκδήλωσαν όλες τις αντιδράσεις, από

την απόλυτη υποταγή έως την επανάσταση.



Τα αποικιοκρατικά κράτη και οι λαοί τους είδαν τη θέση τους να ενισχύεται με

την κατάκτηση αποικιών. Οι Ευρωπαίοι απομύζησαν τις αποικίες και πολλοί στις

ευρωπαϊκές κοινωνίες καρπώθηκαν μέρος αυτού του πλούτου. Παράλληλα, η Ευρώπη

έγινε το κέντρο του κόσμου. Οι κατακτήσεις αποικιών θεωρήθηκαν, από τους

Ευρωπαίους, επαρκείς αποδείξεις της πνευματικής τους ανωτερότητας, της

οικονομικής και τεχνολογικής τους παντοδυναμίας. Ο ευρωπαϊκός πολιτισμός

θεωρήθηκε ανώτερος. Οι Ευρωπαίοι έφτασαν στην πολιτισμική αλαζονεία. Τέλος,

σημειώθηκε όξυνση του ανταγωνισμού ανάμεσα στους ίδιους τους αποικιοκράτες: η

Γερμανία, έχοντας σημειώσει εκρηκτική οικονομική ανάπτυξη, θεωρούσε ότι είχε

αδικηθεί και αμφισβητούσε την αποικιακή διανομή στρεφόμενη εναντίον της

Αγγλίας και της Γαλλίας.

2. Yπό το βλέμμα του Γερμανού αυτοκράτορα Γουλιέλμου Β’ και της συζύγου του

(εικονίζονται στα κάδρα που κρέμονται στον τοίχο), Αφρικανοί μαθητές

παρακολουθούν μάθημα από τον λευκό δάσκαλό τους.
2. Yπό το βλέμμα του Γερμανού αυτοκράτορα Γουλιέλμου Β’ και της συζύγου του

(εικονίζονται στα κάδρα

που κρέμονται στον τοίχο), Αφρικανοί μαθητές παρακολουθούν μάθημα από τον

λευκό δάσκαλό τους.

πηγή

Στην Ε.Ε. μπορεί ο καθέ ένας να ψηφίζει ότι θέλει, αρκεί στο τέλος, να κυβερνά η δεξιά

Σε μια πρωτοφανή κίνηση για τη μεταδικτατορική ιστορία της Πορτογαλίας ο πρόεδρος της χώρας Καβάκο Σίλβα αρνήθηκε το σχηματισμό αριστερής κυβέρνησης συνασπισμού, παρά το γεγονός ότι διαθέτει απόλυτη πλειοψηφία στο κοινοβούλιο.Όπως αναφέρει ο Ambrose Evans-Pritchard από τις σελίδες της βρετανικής Daily Telegraph «ο πρόεδρος θεωρεί πολύ επικίνδυνο να επιτρέψει στο αριστερό κόμμα Μπλόκο ή τους Κομμουνιστές να έρθουν κοντά στην εξουσία και επιμένει ότι οι συντηρητικοί θα πρέπει να σχηματίσουν κυβέρνηση μειοψηφίας προκειμένου να ικανοποιήσουν τις Βρυξέλλες και τις διεθνείς αγορές».Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε ο πρόεδρος «στα 40 χρόνια της δημοκρατίας, καμία κυβέρνηση στην Πορτογαλία δεν στηρίχθηκε σε αντι-ευρωπαϊκές δυνάμεις, οι οποίες ζητούν την ακύρωση της συνθήκης της Λισαβόνας και του συμφώνου δημοσιονομικής σταθερότητας, όπως επίσης τη διάλυση της νομισματικής ένωσης αλλά και του ΝΑΤΟ».Απαντώντας ο ηγέτης των Σοσιαλιστών (που έφεραν την Τρόικα στην Πορτογαλία) Αντόνιο Κόστα, έκανε λόγο για βαρύτατο ατόπημα και παραβίαση της κοινοβουλευτικής διαδικασίας.Υπενθυμίζεται ότι η ΕΚΤ, πραγματοποίησε μια ακόμη απροκάλυπτη πολιτική παρέμβαση λίγο πριν από τις εκλογές, αγοράζοντας εμμέσως μέρος του πορτογαλικού δημόσιου χρέους και αποτρέποντας έτσι την ανάγκη εφαρμογής ενός δεύτερου και πολύ σκληρότερου πακέτου λιτότητας, που θα κατέστρεφε εκλογικά τα κόμματα της δεξιάς.Παρόλα αυτά Ο δεξιός συνασπισμός με επικεφαλής των πρωθυπουργό Πέδρο Κόστα, μπορεί να διατήρησε την πρώτη θέση αλλά καταποντίστηκε εκλογικά χάνοντας 740.000 ψήφους και 28 έδρες – πτώση που αντιστοιχεί σε ποσοστιαία μείωση 10-15% στα μεγάλα αστικά κέντρα.

ΠΗΓΉ

Πορτογαλία, σήμερα: μια χώρα σε μπέρδεμα.

Όλοι πήγαν στην κεντρική λεωφόρο για να διαμαρτυρηθούν τόσο υπέρ όσο και κατά του πραξικοπήματος

πηγή

Ολοκλήρωση της ΕΕ και τρέχα γύρευε

 Ας κάνουμε μια υπόθεση εργασίας : έστω λοιπόν, ότι η ΕΕ ολοκληρώνεται, όπως είναι και ο διακαής πόθος, εκατομμυρίων πολιτών χωρών της ευρώπης, και ας ξαναυποθέσουμε, ότι για τον χ, ψ, λόγο, κάποια στιγμή, πολίτες απομακρυσμένων περιφερειακών χωρών, νοιώθουν, αδικημένοι από την κεντρική εξουσία . Ερώτηση : τι μπορούν να κάνουν σε μια τέτοια περίπτωση ;

 Απάντηση : μα τι άλλο, πορεία και συγκέντρωση διαμαρτυρίας, έξω από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στις Βρυξέλλες (... ή μήπως στο Βερολίνο ;).

 Βουρ ! λοιπόν για μια πορεία διαμαρτυρίας 2, ή ίσως και 3.000 χλμ.

Ίσως από Αθήνα, Σόφια, Δουβλίνο,

Κύριος οίδεν από ποιά εσχατιά .

(είναι παλαιό και πετυχημένο κόλπο των διαφόρων εξουσιών, το να απομακρύνουν τα διάφορα κέντρα διοίκησης, ώστε να τα καθιστούν, δυσπρόσιτα στην ... πλέμπα, δηλ. σε εμάς)

...επί τη ευκαιρία, να πω κι εγώ την γνώμη μου, για το ευρώ : ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΜΑΛΑΚΙΑ, ΑΠΟ ΤΟ ΝΑ ΑΠΑΡΝΙΕΣΑΙ ΤΟ ΔΙΚΟ ΣΟΥ ΤΟ ΝΟΜΙΣΜΑ, ΜΕ ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΕΚΑΝΕΣ "ΔΟΥΛΕΙΑ" ΑΙΩΝΕΣ, ΓΙΑ ΕΝΑ ΑΛΛΟ  ΝΟΜΙΣΜΑ . Μ Α Λ Α Κ Ι Α !!!.__

Δρέσδη, Χιλιάδες διαδήλωσαν κατά των μεταναστών

πηγή 
  Πάντα πίστευα,  ότι η κρίση χρέους, δικαιοσύνης, δημοκρατίας, που διανύουμε ως χώρα, από το 2010, ανέβασε ένα Αριστερό κόμμα του 4% τόσο, που έγινε κυβέρνηση.
 Στην Γερμανία, αλλά-είμαι σίγουρος και σε άλλες χώρες του ευρωπαϊκού βορρά- μια παρόμοια κρίση, θα έκανε κυβέρνηση, φασιστικά κόμματα του 4%.
Συμβουλή, σε κάθε μία από τις δύο φωτο, ...: Δεξί κλικ-->άνοιγμα σε νέο παράθυρο.

Και περνούν οι μέρες, οι μήνες, τα χρόνια...

...Και περνούν οι μέρες, οι μήνες, τα χρόνια..., και εμείς αδρανούμε, λες και δεν συμβαίνει τίποτα...

Θα μπορούσε να είναι, ένας εκφραστικός ηθοποιός

... ή μήπως είναι ;